tag Meta
LLaMA (Meta LLaMA Modelleri)
Bu sayfada Meta (LLaMA (Meta LLaMA Modelleri)) etiketi ile işaretlenmiş 1 yapay zeka kavramını bulabilirsiniz.
LLaMA (Large Language Model Meta AI), Meta AI tarafından 2023 yılında kamuoyuna sunulan açık ağırlıklı (open-weight) büyük dil modeli serisidir. GPT-4 ve Claude gibi yalnızca API erişimiyle sunulan kapalı modellerin aksine, LLaMA ağırlık dosyaları araştırmacılara ve geliştiricilere ücretsiz olarak dağıtılır; bu yapı modeli indirilebilir, yerel sunucularda barındırılabilir ve farklı alanlara ince ayar yapılabilir hâle getirir. LLaMA serisi aşamalı olarak gelişti. 2023 başında yayımlanan LLaMA 1, kısa sürede sızdırılmasıyla birlikte Alpaca ve Vicuna gibi topluluk türev modellerinin önünü açtı. LLaMA 2, ticari kullanıma tam açılan ilk versiyon olarak şirketlerin kendi sunucularında özel asistan kurmasına olanak tanıdı. LLaMA 3 ve 3.1, 8B ile 405B arasındaki parametre aralığıyla GPT-4o ile başa baş rekabet edebilir düzeye ulaştı; LLaMA 3.1 405B modeli, Ağustos 2024'te açık ağırlıklı modeller için tarihi bir kırılma noktası olarak değerlendirildi. 2025'te tanıtılan LLaMA 4 ise Mixture-of-Experts mimarisiyle metin, görsel ve sesi bir arada işleyebilen çok modlu bir yapıya geçti. Teknik açıdan LLaMA, standart Transformer bloklarını Grouped Query Attention (GQA) ve Rotary Position Embedding (RoPE) optimizasyonlarıyla güçlendirir. Bu düzenlemeler bellek bant genişliğini azaltır ve bağlam uzunluğunu artırır. Modeller 2 trilyon tokeni aşan çok dilli eğitim verisiyle ön eğitim alır; ardından RLHF ve SFT ince ayar aşamalarından geçer. Ekosistem oldukça geniştir. Ollama, LM Studio ve Jan gibi araçlar teknik bilgi gerektirmeden yerel LLaMA çalıştırmayı mümkün kılar. Unsloth ile QLoRA yöntemi, 24 GB VRAM'li tek bir tüketici GPU'sunda 70B parametre ince ayarını gerçekleştirir. Hugging Face Hub'daki on binlerce türev model — CodeLlama, Llama-Guard, tıbbi LLaMA türevleri — bu açık ekosistemi genişletmeye devam etmektedir. LLaMA lisansı belirli koşullarla ticari kullanıma izin verir; aylık 700 milyonu aşan kullanıcı tabanında Meta'dan ek lisans alınması gerekmektedir. Türkiye'deki geliştiriciler için LLaMA, GPT-4 API maliyetleri yerine aylık sıfır dolara yakın giderle yüksek kaliteli dil işleme olanağı sunar. LLaMA 3.1 ve üzeri modeller Türkçeyi desteklemekte; açık kaynak topluluk modelleri bu desteği geliştirmeye devam etmektedir.