Neuromorphic Computing (Nöromorfik Bilişim)
Biyolojik sinir sistemini donanım düzeyinde taklit eden, ateşleyen nöron modelleriyle olay-güdümlü çalışan ve dramatik enerji verimliliği sağlayan hesaplama paradigması.
Nöromorif hesaplama (neuromorphic computing), biyolojik sinir sistemlerinin yapısını ve çalışma prensiplerini donanım düzeyinde taklit eden bir hesaplama paradigmasıdır. Geleneksel von Neumann mimarisi işlemci ve belleği fiziksel olarak ayırırken, nöromorif çipler nöronları ve sinaptik bağlantıları donanımda doğrudan gerçekleştirerek bu uçurumu kapatır. Nöromorif hesaplamanın temel çalışma birimi ateşleyen nöron (spiking neuron) modelidir. Biyolojik nöronlar gibi bilgiyi sürekli analog değerler yerine zamansal olaylar (spikes) biçiminde iletir; nöron ancak belirli bir eşik aşıldığında ateşler. Bu olay-güdümlü (event-driven) yapı, klasik işlemcilerin sabit saat döngüsü yerine yalnızca aktivite olduğunda enerji harcamasını sağlar; bu da dramatik güç tasarrufu anlamına gelir. Intel'in Loihi ve Loihi 2 çipleri, IBM'in TrueNorth mimarisi ile BrainScaleS ve SpiNNaker akademik platformları bu alanın öncü örnekleridir. Loihi 2, 128 nöromorf çekirdekte 1 milyon nöronu simüle edebilir ve adaptif öğrenme kurallarını destekler. Intel Labs'ın raporlarına göre belirli çıkarım görevlerinde geleneksel GPU'ya kıyasla yüzlerce kat enerji verimliliği sağlanmıştır. Nöromorif hesaplama, düşük güç tüketimi kritik olan kenar (edge) uygulamalarında, duyusal işlemede ve robotik kontrolde güçlüdür. İşitme cihazı, otonom araç sensörleri ve giyilebilir sağlık monitörü gibi pille çalışan cihazlar potansiyel uygulama alanlarını oluşturmaktadır. Bununla birlikte nöromorif hesaplama, programlama güçlüğü, donanım-yazılım araç zinciri olgunlaşmamışlığı ve büyük ölçekli yapay sinir ağlarıyla entegrasyon sınırlamaları gibi zorluklarla boğuşmaktadır. Ancak enerji kısıtlı AI uygulamalarının artan önemi bu alandaki araştırma yatırımını hızla artırmaktadır.